გეოთერმია

ბოლო ათწლეულების განმავლობაში ძალიან პოლულარული გახდა განახლებადი ენრეგიები. პოლპულარობის მიზეზი ბევრმა ფაქტორმა გამოიწვია, განსაკუთრებით პოლუპარული გახლავთ მზის ელემენტები და ქარის გენერატორები, რის ფონზეც სრულად მივიწყებულ იქნა გეოთერმია. გეოთერმიას გააჩნია ზემოთ ჩამოთვლილ ენერგიის წყაროებთან ერთი უმნიშვნელოვანესი უპირატესობა - სტაბილურობა. მზის ელემენტების მუშაობს მხოლოდ დღისით და მისი სიმლავრე ასევე დამოკიდებულია ამინდზე. იგივე შეიძლება ითქვას ქარის ენრგიაზე, მართალია განსხვავებით მზის ელმენტებისგან ის ღამითაც მუშაოაბს, მაგრამ თავის მხრივ ის არის ქარის სიძლიერეზე და ნაწილობრივ მიმართულებაზე დამოკიდებული.



რა არის გეოთერმია?

გეოთერმია იყენებს დედამიწის ქერქში არსებულლ თბურ ენერგიას, რითაც განახლებად ენერგიის წყაროს წარმოადგენს. მისი გამოყნება შეიძლება პირდაპირ ანუ გასათბობად(ასევე გასაცივებლად), კოგენერატორის და ელექტრო ენერგიის სახით. სიღრმესთან ერთად მატულობს ტემპერატურა ყოვენ 100 მეტრ სიღმერზე - 3 °C-ით მატება, ანუ საშუალოდ 33 მეტრზე 1°C-ით., ხოლო დედამიწის გულში სავარუდოდო 3000-6000 კელვინამდე მერყეობს. [გეოთერმული მოწყობილობა, კალიფორნია, აშშ]

ვილკანის და ლავის ენერგიის გამოზენება ძალიან რთული მაღალი ტემპერატურის გამო. ჰავაიზე მოხდა საცდელი პროექტის განხორციელება სადაც იქნა სითმოსგამტარიანობის მაჩვენებლის 93კვტ/მ2 -მდე მიღწევა, მაგრამ ბურღვისას წარმოიქმნება მთელი რიგი პრობლემები,მაგ. ბურღის წყლის საშუალებით გაცივებისას ხდება მისგან წარმოშობილი ორთქლის „აფეთქებები“. ისლანდიაში წარმატებით იყენებენ საკმაოდ გაციებული ლავის ენრგიას. ასევე მნიშვნელოვანია გეიზერების ენრეგიის გამოყენებაც.

წყალთან დაკავშირებული გეოთერმული ენერგია შეგვილიათ შემდეგნაირად დავყოთ:

1. გეოთერმული წყაროები, როპმლის ტემპერატურა T<100°C. მისი გამოყენბა ხდება სამკურნალო აბაზანებისთვის და საცურაო ბასენებისთვის,ასევე შენობების გასათბობად.
2. ორთქლი, ანუ წყლის და ორთქლის ნარევი რომლის ტემპერტაურა T>100°C, მაგრამ T 3. გადახურებული ორთქლი. ის გამოიყენება ტურბუნების ასამოქმედებლად და შესაბამისად ენექტროენერგიის მისაღებად.
4. გეოპომპრიმირებული გადახურებული ორთქლი, რომელიც გადახურებული ორთქლის და მაღალი წნევისას წარმოიქნმება. ესეც გამოიყენება ელ-ენერგიის მისაღებად.

დაწვრილებით იხილეთ შემდეგი ბმული
http://www.samyaro.org/geothermal-power.html

Maple (13) - mathematical manipulation language

ოპერაციები

არითმეტიკული ოპერაციები

მიმატება '+', გამოკლება'-', გაყოფა '/' (აქვე ‚:‘ არ გამოიზენება როგორც გაყოფადა არამედ სულ სხვა ფუნქცია აკისრია, რომელსაც მოგვიანებით გავეცნობით)

მაგალითი

გაყოფა:

თითოეული ბრძანება უნდა დასრულდეს ‚;‘ (წერტილ-მძიმეთ), მართალია ხშირს შემთხვევებში მაპლეს უკანასკენელი ვერსია უპრობლემოდ უმკლავდება, სასურველია თავიდანვე სინტ

აქსურად გამართული წეროთ პრობლემების თავის ასარიდებლად.

ზუსტი გაყოფა ანუ შედეგის მე-10 (ბოლო ვერსიებში 12) სიყუსტით ჩვენებისთვის

გამოიზენეთ ბრანება evalf(გამოსახულება)

>

>

Evalf-ის ნაცვლად შეგიძლიათ შემდეგი ოპერაცია გამოიყენოთ

>

ხარისხში აყვანა ‚** ‘ ან ‚^‘

რჩევა:

F5 საშუალებით შეგიძლიათ მარტივად გადართოთ ტექსტური მოდუსიდან მათემატიკურ მოდუსზე და პირიქით.

ლოგიკური ოპერაციები

= ტოლობა

> მეტობა

< ნაკლებობა

>= მეტა ან ტოლობა

<= ნაკლებობა და ტოლობა

< > ≠ - არ უდრის

სხვადასხვა ოპერაციები

(გამოსახულება) - მათემატიკური ფრჩხილები, მხოლოდ მრგვალი ფრჩხილები გამოყენება არის ნებადართული.

! - ფაქტორიალი.

100 უმნიშვნელოვანესი გამოგონება

ცნობილი გამოცემა GEO გამოაქვეყნა კაცობრიობოისათვის 100 უმნიშვნელოვანესი გამოგონებათა სია, რომელიც ქრონოლოგიურადა დალაგებული.
1. ქვის ცული ( 1,5 მილიონი წლის წინ)
2. შუბი ( 400 000 წლის წინ)
3. დანა ( 200 000 წლის წინ )
4. წებო ( არაუგვიანეს 80 000 წლის წინ)
5. ჩაქუჩი ( 60 000 წლის წინ )
6. ბურღი ( არაუგვიანეს 40 000 წლის წინ )
7. მუსიკალური ისტრუმენტები (არაუგვიანეს 37 000 წლის წინ)
8. სანთებელა ( 32 000 წლის წინ)
9. ნემსი, მახათი ( 25 000 წლის წინ)
10. მშვილდ-ისარი ( არაუგვიანეს 20 000 წლის წინ)
11. ლამფა (არაუგვიანეს 17 000 წლის წინ)
12. ქვაბი ( არაუგვიანეს 16 000 წლის წინ)
13. ნავი (არაუგვიანეს 8 000 წლის წინ)
14. ბადე ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 6800 წელს)
15. საქსოვი მოწყობილობა ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 6000 წელს)
16. სარკე ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 6000 წელს)
17. მადნის დამუშავება ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 5 000 წელს)
18. გუთანი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 4000 წელს)
19. ბორბალი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 3650 წელს)
20. უღელი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 3500 წელს)
21. აფრა ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 3200 წელს)
22. ხერხი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 2500 წელს)
23. საპონი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 2500 წელს)
24. სამკურნალო აბი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 1550 წელს)
25. ჩარხი (ხის დასამუშავებლად) ( სავარაუდოდ ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 1500 წელს)
26.წყლის ბორბალი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 1200 წელს)
27. ჭოჭონაქი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 500 წელს)
28. კომპასი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 475 წელს)
29. კბილანა ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 300 წელს)
30. საანგარშო ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 300 წელს)
31. ხრახნილი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 300 წელს)
32. სართავი მოწყობილობა ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 200 წელს)
33. ბეტონი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 150 წელს)
34. ქაღალდი ( ჩვენს წელთ აღრიცხვამდემდე 140 წელს)
35. შუშა ( პირველ საუკუნეში)
36. სახდელი მოწზობილობა(დესტილატორი) ( ჩვენს წელთ აღრიცხვით 100 წელს)
37. უნაგირი (მე-3-ე საუკუნეში)
38. ქარის წისქვილი ( სავარადუდოდ მე-9-ე საუკუნეში)
39. დენტი (800 წელს)
40. რაკეტა (1000 წელს)
41. სტამბა (1041 წელს)
42. მექანიკური საათი (1280 წელს)
43. სათვალე (1280 წელს)
44. პრეზერვატივი (1564 წელს)
45. მიკროსკოპი (1590 წელს)
46. საპირფარეშო (1596 წელს)
47. თერმომეტრი (1600 წელს)
48. ტელესკოპი (1608 წელს)
49. წყალქვეშანავი (1620 წელს)
50. ინვალიდის სავარძელი (1655 წელს)
51. სარეცხი მანქანა (1677 წელს)
52. მონგოლფიერი (1709 წელს)
53. საბეჭდი მანქანა (1714 წელს)
54. პერფობარათი (1728 წელს)
55. მეხამრიდი (1728 წელს)
56. ორთქლის მანქანა (1769 წელს)
57. ავტომანქანა (1769 წელს)
58. ბატარეა (1799 წელს)
59. რკინიგზის ტრანსპორტი (1804 წელს)
60. თუნუქის (კონსერვის) ქილა (1810 წელს)
61. ფოტოაპარატი (1826 წელს)
62. პროპერელი (1826 წელს)
63. მაცივარი (1834 წელს)
64. სითბური ელემენტი (1839 წელს)
65. რეზინი (1839 წელს)
66. მინერალური სასუქი (1842 წელს)
67. ტელეგრაფი (1844 წელს)
68. გამაყუჩებელი (1846 წელს)
69. თვითმფრინავი (1849 წელს)
70. საკერავი მანქანა (1851 წელს)
71. შპრიცი (1853 წელს)
72. ლიფტი (1854 წელს)
73. ფოლადი (1855 წელს)
74. შიგაწვის ძრავა (1860 წელს)
75. ველოსიპედი (1863 წელს)
76. დინამო (1866 წელს)
77. დინამიტი (1867 წელს)
78. ღილი (1870 წელს)
79. ტელეფონი (1876 წელს)
80. ფონოგრაფი (1877 წელს)
81. ნათურა (1879 წელს)
82. ორთქლის ტურბინა (1883 წელს)
83. (კინო)კამერა (1886 წელს)
84. რენდგენის აპარატი (1895 წელს)
85. რადიო (1896 წელს)
86. რადარი (1904 წელს)
87. პლასტმასი (1907 წელს)
88. დუბელი (1911 წელს)
89. ექოლოტი (1913 წელს)
90. ლენტური კონვეიერი (1913 წელს)
91. ტელევიზორი (1925 წელს)
92. ოპტიკური ბოჭკო (1930 წელს)
93. კომპიუტერი (1941 წელს)
94. ატომრეაქტორი (1942 წელს)
95. გულისცემის სტიმულატორი (ხელოვნური) (1952 წელს)
96. ფოტოელემენტი (1954 წელს)
97. ხელოვნური თანამგზავრი (1957 წელს)
98. ლაზერი (1960 წელს)
99. 3 განზომილებიანი პრინტერი (1986 წელს)
100. ნანოძრავა (2000 წელს)
წყარო: http://www.geo.de/

"თვითკურნებადი" ზედაპირი

ინჟინრების ოცნება - თვითკურნებადი ზედაპირი - კიდევ ერთი ნაბიჯით მიუახლოვდა სინამდვილეს: მკვლევარებმა შექმნეს გალვანური ფენა, რომელიც ნენომეტრის სიდიდის კაპსულებს შეიცავს. ზედაპირის დაზიანების შემთხვევაში კაპსულებიდან გამოიყოფა სითხე, რომელიც დაზიანებულ ადგილებს შეაკეთებს.

ადამიანის კანს განსაკუთრებული თვისება გააჩნია, რომელიც იმაში გამოიხატება, რომ მცირე ჭრილობები თუ ნაკაწრები საკმაოდ სწრაფად ხორცდება. სულ რამოდენიმე დღეში დაზიანებები უკვალოდ ქრებიან. სულს სხვა მდგომარეობაა, როცა საქმე ეხება არაორგანულ მატერიებს, მაგალითად მეტალს: თუ გალვანური ფენა დაზიანდა, რომელიც ზედაპირს იცავს, მეტალი კოროზიისგან დაცულველი რჩება. ინჟინრები ცდილობენ კანის უნივერსალური თვისება - დაზიანებები მცირე დროში უკვალოდ მოიშუშოს - მეტალზე გადაიტანონ. იდეა შემდეგში მდგომარეობს : გალვანურ ფენაში უნდა სითხით სავსე ბურთულები თანაბრად გადანაწილდეს(, როგორც ქიშმიში ნამცხვარში). ზედაპირის დაზიანების შემთხვევაში დაზიანების ადგილას მყოფი ბურთულები გასკდება, სითხეს გამოუშვებს და ამგვარად "შეაკეთებს" ნაკაწრს.
ამ მიმართულებით ჩატარებული ცდები აქამდე წარუმატებელად მთავრდებოდა: გალვანურ ფენაში მოთავსებული კაპსულები ამ ფენის მექანიკურ თვისებებს ცვლიდნენ, რადგანი ისინი თავიაანთი 10-15 მიკრომეტრი სიდიდით ძალიან დიდები იყვნენ დაახლოვებით 20 მიკრომეტრი სისქის გალვანური ფენისთვის.
ფრაუნჰოფერის ინსტიტუტის მკვლევარებმა პროდუქციის ტექნიკისა და ავტომატიზირების დარგში(IPA) დუისბურგ-ესენის უნივერსიტეტელ კოლეგებთან ერთად განავითარეს გალვანური ფენის ნანო-კაპსულებით დამზადების მეთოდი. ამ პროექტს აფინანსებს ფოლკსვაგენის საქველმოქმედო ფონდი. კაპსულების დიამეტრი მხოლოდ რამდენიმე ასეული ნანომეტრია, ამდენად ბევრად პატარა, ვიდრე აქამდე იყო. "სირთულე მდგომარეობს იმაში, რომ კაპსულები გალვანური ფენის წარმოების დროს არ დაზიანდეს", ამბობს დოქტორი მარტინ მეტცნერი, IPA-ას განყოფილების უფროსი. "რაც უფრო პატარაა ბურთულა, მით უფრო თხელი და მგრძნობიარეა მისი დამცავი გარსი.ელექტროლიტები , რომლებიც გალვანოტექნიკური პროცესებისთვის გამოიყენება, ქიმიურად საკმაოდ აგრესიულები არიან და ადვილად შეუძლიათ კაპსულების განადგურება". ამის გამო საჭიროა მკვლევარებმა კაპსულების დამცავი გარსისთვის საჭირო მასალა გამოყენებულ ელექტროლიტებს შეუთავსონ.

წყარო :http://www.fraunhofer.de

თარგმანი: ნათია ხანჯალიაშვილი

Solarimpulse

1600 კგ, ეს არ გახლავთ ახალი მსუბუქი ავტომანქანის წონა არამედ პირველი მზის ენერგით მომუშავე თვითმფრინავი Solarimpulse HB-SIA.

ტექნიკური მაჩვენებლები:

სიგანე(ფრთების სიგრძე) - 63,40 მ
სიგრძე - 21,85 მ
სიმაღლე - 6,4 მ
ძრავა - 10 ცხენის სიმლავრის 4 ელექტრო მოტორი
საშუალო სიჩქარე - 70 კმ/სთ
წონა - 1600 კგ
მაქს. ფრენის სიმაღლე - 8500 მ

იკარუსის, ბერძნული მითოლოოგის გმირი, ოცნება- გაფრენილიყო - სწორედ მზეს შეეწირა. მისმა მწველმა სხივებმა დაადნო ცვილისაგან დამზადებული ფრთები, რის გამოც ის ზღვაში ჩავარდა. დღეისათვის მზის სხივებს აღარ აფრთხობს მფრინავები.
(სტატია დამუშავების პროცესშია)


წყარო : http://www.solarimpulse.com/

IRENA -განახლებადი ენერგიის საერთაშორისო სააგენტო

26.01.2009 ბონი. გერმანიის ინიცატივით დაარსდა განახლებადი ენერგიის საერთაშორისო სააგენტო(IRENA).
სააგენტოს მიზანია ხელი შეუწყოს აღდგენითი ენერგის წყაროების გავრცელებაში. კონკრეტულად კი წევქვეყნებს უწევს დახმარებას ფინანსურ პრობლემების გადაჭრაში, ასევე ხელი შეუწყოს ტექნოლოგიებისა და ცოდნის გაცვლაში.

24.06.2009 წლიდან საქართველო არის ორგანიზაციის წევრი. (წევრქვეყანათა (136 ქვეყანა)ს სრული სია).

ენერგია - გუშინ და დღეს (ნაწილი I)

ენერგია გუშინ
მე 18 საუკუნის ბოლოს, ევროპაში წარმოადგენდა ენერგის მთავარ წყაროს ფიზიკური ანუ კუთების ძალა. 14 მილიონი ცხენი და 24 მილიონი საქონელი ილეოდა 7,5 მილიარდ ვატს, რაც 100 000 მსუბუქ ავტომანაქანის სიმლავრეს უტოლდება.
ასევე დიდროლს თამაშობდა ხე-ტყე, კერძოდ შეშა. სავარაუდოდ, სწორედ ტყის გაჩეხვა გახდა შუა ზღვისპირეთიდან ალპების ჩრთილოეთით ძალაუფლების გადააადგილების მიზეზი. ასევე მე-15-ე საუკუნში იბერის ნახევარკუნძულზე მუსულმანთა ბატონობის შესუსტება ტყის გაჩეხვას და შესაბამისად ენერგის წყაროს შემცირებამ უკავშირდება.
მე 20 საუკუნის დასაწყისადმე ფიზიკურ ძალასა და შეშას შემდეგ დიდი მნიშვნელობა ენიჭებოდა წყლის წიქვილებს, რომელთა რაოდენობა ვეროპაში 5-600 000 წარმოადგენდა. ქარის წისქვილები კი ძირითადათ დაბლობებსი გვხვდება, სად ძლიერი ქარი იცოდა. მე 17-ე საუკუნის ბოლოს ჰოლოანდიაში ქარის წისქვილთა რაოდენობა 8 000 აღწევდა.
იმ დროისთვის ფოსილურ ენერგომატარებლებს უმნიშვნელო როლი ეკავა, მიუხედავად იმისა რომ ქვანახშირის საბადოებს დიდი ხანია რაც კაცობრიობა იცნობდა და იცნობს. ხე-ტყის შემცირებამ გამოიწვია ქვანახშირზე მოთხოვნის ზრდა. თავდაპირველად ქვანახშირს მხოლოდ სახლების გასათბობად გამოიყენებოდა, ხოლო მოგვიანებით, თავის ენერგიის სიმჭიდროვის გამო, მან უფრო და უფრო მეტი გამოყენება ინდუსტრიაში, კეროდ ფოლადის მადნის გადასადნობად, პოვა.
1800 წელს ქვანახშისრის 60% პროცენტი გამოიყენებოდა გასათბობად, ხოლო 40 წლის მოგვიანებით ინდუსტრიაში მისმა წილმა საგრნობლად გადააჭარბა.
1530 წლისთვის დიდი ბრიტანეთში 200 000 ტონა ქვანახშირს იპოვებდნენ. 1750 წლისთვის კი დაახლოებით 5 მილიონ ტონას, ხოლო 1854 წლისთვის ეს მაჩვენებელი უკვე 64 მილიონ ტონას წელიწადში შეადგენდა. მთავარი ქავანახშირის მომპოვებელი ქვეზნები იყვნენ დიდი ბრიტანთთან ერთად გერმნია და აშშ, რომელთაც 1900 წლისთვის მსოფლიო ბაზრის 80% ეჭირათ.
მე-20-ე საუკუნის ბოლოს ქავანახშირის მოპოვებულმა რაოდნობამ 4 მილიარდ ტონას მიუახლოვდა. მთავარი მომპოვებელი ქვეზნები დღეისათვის წამოადგენენ ჩინეთი და აშშ.